Harun Özer


Proje veya dijital katalog yaptırmak için
iletişim formu doldurabilirsiniz..

<< Uml Nedir? | Loose Coupling Prensibi>>

UML Sınıf Diyagramı (Class Diagram)

Yazar harunozer 12 October 2013

UML Sınıf Diyagramı (Class Diagram) Sınıf diyagramları (Class Diagram) projemizdeki sınıfların, özelliklerinin ve birbirleri arasındaki ilişkilerin gösterilmesi için kullanılır. Bu yazımızda UML de; sınıf ve özelliklerinin tanımlanması, sınıflar arasındaki ilişkiler (assocation), türetme (inheritance), içerme (aggregations), arayüz (interface) gösterilmesini inceleyeceğiz.

1.   Sınıf Tanımlaması

UML de sınıf tanımlama diktörtgen şekli ile gösterilir. Diktörtgenin en üstünde sınıfın adı, altında özellikleri ve onunda altında fonksiyonlar gösterilir.

Yukarıdaki sınıf gösteriminde Araba sınıfımızın adıdır. TekerlekSayisi ve Model sınıfın özellikleridir. Özelliğin tipi :byte ve :string şeklinde belirtilmiştir. TekerlekSayisi özelliğinin default değeri 4 olarak belirtilmiştir. Özellik ve fonksiyonların başındaki + ve – işaretleri de erişim seviyesini belirtir.

+ işareti public (diğer sınıflardan da erişilebilir) seviyesinde olduğunu gösterir.

# işareti protected (sınıf içinden ve kendisinden türeyen sınıflardan erişilebilir) seviyesinde olduğunu gösterir.

- işareti private (sadece sınıf içinden erişilebilir) seviyede olduğunu belirtir.

Araba sınıfında 3 fonksiyon tanımlanmıştır. 1. ArizaKontrol fonksiyonu geriye bool değer döndürür ve parametre almaz. 2. ArizaKontrol fonksiyonu ise Araba sınıfı parametre alır ve geriye bool değer döndürür. Init fonksiyonu ise parametre almaz ve geriye değer döndürmez.

2.   Sınıflar Arası İlişki (Assocation)

Sınıflar arasındaki ilişkiler çizgi ile gösterilir ve çizginin üstüne ilişki şekli yazılır. Sınıflar arası ilişkiler bire bir, bire çok, bire n gibi olabilir. Örneğin aşağıdaki gösterimde e-ticaret sisteminde ki Müşteri – Ürün arasında ki Satın Alma ilişkisi gösterilmiştir.

Yukarıda ki diyagrama göre müşteri ve ürün arasında Satın Alma ilişkisi vardır ve bunun için de Sipariş oluşturması gerekir. Yukarıda ki diyagram da bire bir ilişkiyi vardır. 

Bu diyagramda ise bir sepette n tane ürün olabileceği gösterilmiştir. Bunun gibi bire 10, n e n gibi ilişkiler de belirtilebilir.

Sınıfın kendi ile olan ilişkisi de olabilir. Örneğin Müşteri Temsilcisi ve Müşteri. Bunların ikisi de Kişi olmasına rağmen bir Müşteri Temsilcisinin birden fazla Müşteri den sorumludur. Bu durumu aşağıdaki gibi belirtebiliriz.

3.   Türetme (Inheritance)

Örneğin projemizde Müşteri ve Yönetici sınıflarımız var ve bu sınıfları Kullanıcı sınıfından türettik. Bu yapıyı aşağıdaki gibi gösterebiliriz.

4.   İçerme (Aggregations)

Bir sınıf başka parçalardan oluşuyor ise aralarındaki ilişkiye Aggregation denir. Örneğin Araba sınıfını 1 Motor, 1 Şase ve 4 Lastik sınıflarının oluşturduğunu düşünürsek aralarındaki ilişki aşağıdaki gibi gösterilir.

Asıl sınıf üretildiğinde parçaları da üretilecek ise bu ilişkiye Composite denir. Eğer Araba sınıfı oluşturulduğunda Motor, Şase ve Lastik sınıfları da oluşturulacak ise içi boş dörtgen dolu olarak gösterilir.

4.   Arayüz(Interface)

Arayüzler de sınıfa benzer şekilde gösterilir. Fakat arayüzlerde özellik tanımlaması yoktur ve <interface> ile arayüz olduğu belirtilir. Sınıf ve arayüz arasındaki ilişki kesik çizgi ve arayüzün olduğu kısımda içi boş üçgen şeklinde gösterilir.

Tam Sayfa
Tags uml,
Kategoriler UML
İşlemler
Bu Makale 28  Kez Beğenildi.
İsim :    
e-Mail :    
Web Site :  
İmage :  
Güvenlik Kodu :  

Güvenlik Resmi
Resmi Yenile
    
Yorum :  
Tasarım Desenleri ve Mimarileri